تلفن: 66495713 - 66491588
خوش آمدید
انسان، آگاهی، آزادی

تاریخ علوم عقلی در تمدن اسلامی

90,000 تومان 81,000 تومان

افزودن به علاقه مندی ها
افزودن به علاقه مندی ها
تصویر زیر محصول

توضیحات

درباره‌ی کتاب تاریخ علوم عقلی در تمدن اسلام

در ابتداى تاریخ علوم عقلی در تمدن اسلام، مؤلف در توضیح موضوع کتاب چنین مى‌نویسد: «در تاریخ علوم عقلى هیچگاه بحث در حقیقت و چگونگى یک یا چند علم مراد نیست، بلکه سیر آن علوم و تکاملى که نزد هر یک از علماء فن یافته، مورد نظر و مطالعه است. پس خواننده گرامى نباید در این کتاب منتظر آن باشد که فى‌المثل عین مباحث علم فلسفه و طب و ریاضى را بیابد، بلکه اگر هم به ذکر عقاید حکیمى و طبیبى و ریاضى‌دانى مبادرت شود مراد بیان موارد تکاملى است که او در آن علوم بوجود آورده است، و اگر عقاید حکیمى به اختصار آورده شود، مقصود اشاره به موارد اصلى و اساسى و مباحث اوست و کارى به اثبات سخنان او و دفاع از آن نمى‌توان داشت».

نویسنده در ادامه به ذکر دلائل انتخاب فاصله زمانى مورد تحقیق پرداخته و چنین مى‌نویسد: «در همه مجلدات این کتاب دامنه بحث تا میانه قرن پنجم کشیده خواهد شد زیرا کار اصلى و اساسى مسلمین در علوم عقلى خاصه در قسمت شرقى ممالک اسلامى تا همین ایام بوده است. دیگر آنکه تحقیق تاریخ علوم عقلى در همه ادوار تمدن اسلامى از قدرت یک تن خارج است و وقت و زمان کافى و فرصت موسع مى‌خواهد.

در مجلد حاضر بعد از آنکه شمه‌اى از مقدمات آشنایى مسلمین با علوم عقلى و مراکز مهم علمى، پیش از رواج علوم عقلى، در میان مسلمانان، و کیفیت نقل علوم عقلى، سخن گفته شده، بحثى مختصر در وضع علوم عقلى در تمدن اسلامى و سپس مطالعه‌اى در تاریخ فلسفه در تمدن اسلامى، صورت گرفته و ابواب کتاب به نحوى که در فهرست مطالب ذکر شده است ترتیب یافته است.

در ابتداى بخش اول کتاب که پیرامون مراکز مهم علوم مقارن ظهور اسلام است چنین مى‌خوانیم: علوم عقلى در تمدن اسلامى که در این کتاب مورد بحث و مطالعه است از آمیزش اطلاعات و آثار علمى چند قوم و اختلاط تمدنهاى یونانى و ایرانى و هندى و عربى پدید آمد و در این امر بیش از همه ایرانیان و سریانیان و گروهى از مترجمان و ناقلان مسیحى و صائبى و هندى و نبطى شرکت داشتند و به یارى آنانست که بنیاد علوم درخشان اسلامى نهاده شد.

در بخش دوم، ترجمه و نقل علوم در تمدن اسلامى در ضمن دوازده عنوان مورد بحث قرار گرفته است. نویسنده معتقد است که نهضت واقعى در امر ترجمه و نقل علوم در تمدن اسلامى از اواسط قرن دوم هجرى آغاز شده و اگر هم در دوره امویان کارى در این باب شده باشد ناقص و دور از اهمیت بوده است. ترجمه کتب در تمدن اسلامى در آغاز مقصور بر کتب طب و نجوم بود و اندکى بعد… و با سرعتى عجیب از اواسط قرن دوم تا اواخر قرن چهارم بسیارى از کتب طب و تشریح و داروشناسى و فلسفه و نجوم و طبیعیات و کیمیا و ریاضیات و فلاحت و نظایر آنها مستقیماً به عربى و یا نخست به سریانى و سپس به عربى ترجمه شد. تقدم در ترجمه همه این کتب با دو قوم ایرانى و سریانى است و از مابقى اگر اقدامى در این باب شده باشد چندان نیست که به شمار آید و با زحمات این دو قوم سنجیده شود.

علوم عقلى در تمدن اسلامى، عنوان بخش سوم کتاب را تشکیل مى‌دهد. مؤلف قسمتى از این بخش کتاب با اشاره به حدود استفاده مسلمین از علوم عقلى خاطر نشان مى‌کند که اهمیت عمده مسلمین و فایده بزرگ کار آنان در تشکیل حوزه علمى اسلامى، نگاه داشتن ترجمه‌هاى متعددى است از آثار دانشمندان یونانى و اسکندرانى که اصل غالب آنها از میان رفته و اروپائیان بعداً بوسیله ترجمه‌هاى لاتینى که از ترجمه‌هاى عربى آن آثار صورت گرفت از وجود آنها آگهى یافته و در دوره اسکولاستیک و رنسانس به یارى آنها علوم یونانى را مورد تحقیق و مطالعه قرار داده‌اند. دیگر از وجوه اهمیت آنان التقاطى است که با دست یافتن بر منابع مختلف یونانى و اسکندرانى و هندى و ایرانى و نبطى از اطلاعات این اقوام کرده و آنها را بر بعضى مطالعات جدید خود افزوده و از این طریق به سهم خود سبب تکاملى در علوم شده‌اند.

فصل آخر کتاب مطالعه مختصرى است در تاریخ علوم منطق و الهى و طبیعى و اخلاق و ذکر دانشمندان بزرگى که تا اواسط قرن پنجم در این علوم شهرت یافته و آثارى پدید آورده‌اند. مسلمین همچنانکه بحث در مبداء وجود و تحقیق در احوال اعیان موجودات را با توجه به آثار عقلاى یونانى شروع کردند، نام این علم و این مبحث یعنى «فلسفه» را هم از یونانیان گرفتند لیکن در عین حال آن را به نام «حکمت» هم خوانده‌اند، با این تفاوت که حکمت معنى عام‌ترى از فلسفه دارد و مفهوم «علم» را به‌نحو اعم نیز شامل است.

مؤلف در بخش پایانى کتاب تحت عنوان «ملحقات» چنین نوشته که مراد از افزودن این قسمت بر فصول اساسى کتاب رعایت نکات ذیل است:

۱.ذکر قسمتى از آثار موجود مترجمان که محفوظ مانده و تعدید پاره‌اى از آثار موجود دانشمندان یونانى که به زبان عربى ترجمه شده و ناقل آن معلوم نگردیده است.
۲.زیاداتى بر آثار و عقاید حکماى معروف اسلامى که در متن کتاب از باب رعایت اختصار ذکر نشده بود.

درباره‌ی نویسنده

ذبیح‌الله صفا شهمیرزادی متولد ۶ اردیبهشت ۱۲۹۰ در سمنان و درگذشته در ۹ اردیبهشت ۱۳۷۸ می‌باشد. وی پژوهشگر، مترجم، مصحّح متون، استاد ممتاز دانشگاه تهران ، حماسه پژوه و شخصیّت برجستهٔ ادبی در ایران معاصر و ملقب به پدر تاریخ ادبیات ایران بود.

اطلاعات بیشتر

وزن950 g
ابعاد23.5 × 16.5 cm
جلد کتاب

گالینگور

قطع کتاب

وزیری

نوع کاغذ

بالک

نوبت چاپسوم
تاريخ چاپ1399
تعداد صفحات496

کارت خرید

0

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.